Leraren slachtoffer cyber bullying

‘Veel leraren voelen zich wel verantwoordelijk,’ zegt Heidi Vandebosch, assistent professor Communicatie aan de universiteit van Antwerpen. ‘Maar ze weten onvoldoende over de manier waarop ze leerlingen moeten onderwijzen over het onderwerp. Ze zijn voor een antipestcampagne, maar zijn ook bang dat het te technisch voor ze is.’

 

‘De wereld is veranderd,’ aldus Cadart. ‘Smartphones worden kleiner, kinderen handiger en wij moeten aanhaken.’ Zo kunnen ook leraren slachtoffer worden. Een onderzoek uit 2010 wees uit dat 47 procent van de leerkrachten in het Nederlandse basis- en middelbaar onderwijs ‘wel eens’ het mikpunt van online pesterijen is geweest. Vaak worden ze gefilmd als ze voor de klas na veel getreiter op het punt van uitbarsten staan en dat wordt op internet gezet. Soms gaat het nog een stapje verder en worden leraren zelfs in de toiletten op school gefilmd.

 

Huidige pogingen om het pesten in bijna heel Europa aan te pakken, richten zich op voorkomen en verwerken, en op het duidelijk maken aan kinderen, ouders, politie en leerkrachten welke impact slechts één pestbericht al kan hebben.
In Dordrecht werd er in 2007 op de Prins Bernard-basisschool een intensief lesplan over online pesten gelanceerd. De les om kinderen tussen de tien en de twaalf jaar bewuster te maken, is ontwikkeld door De Kinderconsument.
‘We proberen de kinderen duidelijk te maken dat het erg pijnlijk is om berichten te krijgen die niet waar zijn of scheldnamen te gebruiken of lelijke woorden,’ zegt Frank Wijnbeek, directeur van de school. ‘We willen dat ze nadenken over wat ze doen. Na het eerste jaar met deze les, hadden we minder problemen.’

 

Frida Lindén, docent van 12 en 13-jarigen in een voorstad van Göteborg (Zweden), is een van de weinige leerkrachten op haar school met een Facebook-profiel waar ze met haar leerlingen communiceert op een manier waarbij zij zich fijn voelen. ‘Ze zeggen dat ik veel weet,’ glimlacht ze, ‘maar iedere leerling in onze school heeft een computer met draadloos internet. Leraren moeten ermee leren werken. In onze school gebruiken we een programma, genaamd “Sociale Emotionele Training”. We gebruiken films om een discussie op gang te brengen en we praten veel over de wet en laster.’

 

Leerlingen aan de Lupácova Taalschool in Praag en de Elena Farago School in Boekarest werkten het afgelopen jaar samen om een bilateraal handvest tegen online pesten te maken, compleet met een lijst van tien online activiteiten die ze niet meer zullen doen. Het handvest (dit voorjaar aangeboden aan de Roemeense en de Tsjechische regering, UNESCO en Microsoft) bevat de belofte dat iedere leerling ‘een fatsoenlijk en net gebruiker van het internet’ zal zijn en altijd de wet en de regels van hun ouders en leraren zal respecteren. ‘Het was een geweldige ervaring,’ zegt docent Matthew Moistner, die de kinderen begeleidde tijdens het project. ‘Ze moesten deels ouders en leraren onderwijzen en dat deden ze heel goed!’

In een blog op de website van het handvest, waarschuwt leerlinge Miruna Tocileaunu ouders: ‘Als zo’n 700 miljoen (online) medeplichtigen kunnen worden overgehaald om uw kind te pesten of te vernederen, is het risico op emotionele pijn erg reëel en erg ernstig. Negeer het niet.’

 

1. Leer hoe het internet werkt zodat u met de juiste kennis met leerlingen kunt praten over risico’s en veiligheid op het internet.
2. Betrek leerlingen in de strijd tegen het online pesten door er lestijd aan te besteden. 
3. Druk leerlingen op het hart dat ze geen dingen op het internet zetten die de rest van de wereld – waaronder ouders en leraren niets aangaan.
4. Herken wanneer een leerling gepest wordt. Is hij/zij stiller dan gebruikelijk? Haalt hij/zij slechtere punten?
5. Leg leerlingen uit dat praten over pesten niet hetzelfde is als klikken. Laat ze weten dat u voor ze klaarstaat.